در این مطلب بهترین و مؤثرترین داروهای گیاهی برای درمان عفونت مثانه (عفونت ادراری) را معرفی میکنیم؛ گیاهانی مانند انگور خرس (بیربری)، زرشک (بربریس) و کرنبری (زغال اخته) معروفترین انتخاب هستند. در انتها مرحله درمان با آنتیبیوتیکها هنگام عفونت شدید باکتریایی را نیز توضیح میدهیم.
ردیف |
نام فارسی |
نام انگلیسی |
نام علمی |
ترکیبات مؤثره |
مکانیسم اثر |
نحوه مصرف (بزرگسال) |
نحوه مصرف (کودک) |
عوارض و هشدارها |
سطح شواهد |
1 |
کرنبری / زغال اخته |
Cranberry |
Vaccinium macrocarpon |
PAC نوع A، آنتوسیانین |
مهار اتصال E.coli به اپیتلیوم |
36mg PAC روزانه یا 300–500mg عصاره 2×روز |
5-10 میلیتر مخلوط با آبمیوه |
داروهای رقیقکننده خون - (وارفارین) تداخل داشته باشد، مصرف زیاد ممکن است مشکلات گوارشی ایجاد کند - افزایش اگزالات، تداخل با وارفارین |
قوی |
2 |
بیربری / انگور خرس / توت خرس |
Uva ursi / Bearberry |
Arctostaphylos uva-ursi |
آربوتین → هیدروکینون |
ضدعفونی ادرار قلیایی |
400–840mg عصاره (حداکثر 7 روز) |
توصیه نمیشود |
هپاتوتوکسیسیته، منع بارداری |
متوسط |
3 |
بربریس / زرشک |
Barberry |
Berberis vulgaris |
بربرین |
مهار تکثیر DNA باکتری |
300–500mg عصاره 2–3×روز |
توصیه نمیشود |
تداخل CYP، منع بارداری |
متوسط |
4 |
کاکل ذرت |
Corn silk |
Zea mays |
فلاونوئید، ساپونین |
مدر، ضدالتهاب |
2–3g دمکرده 3×روز |
1g دمکرده 2×روز |
اختلال الکترولیت در مصرف زیاد |
حمایتی |
5 |
بوچو |
Buchu |
Agathosma betulina |
دیوسفنول، اسانسهای فرار |
ضدعفونیکننده ملایم ادراری، مدر |
0.5–1g دمکرده 2–3×روز (کوتاهمدت) |
توصیه نمیشود |
تحریک گوارشی، منع بارداری |
سنتی |
6 |
دم اسب |
Horsetail |
Equisetum arvense |
سیلیکا، ساپونینها |
مدر، کاهش رکود ادراری |
2–4g دمکرده 3×روز |
احتیاط |
کاهش B1 در مصرف طولانی |
حمایتی |
7 |
جعفری |
Parsley |
Petroselinum crispum |
آپیول، میریستیسین |
مدر، کمک به شستشوی مجاری |
2g دمکرده 2–3×روز |
توصیه نمیشود |
تحریک رحم، منع بارداری |
سنتی |
8 |
گل عصایی |
Goldenrod |
Solidago virgaurea |
ساپونینها، فلاونوئیدها |
ضدالتهاب، ضداسپاسم، مدر |
2–4g دمکرده 3×روز |
محدود |
منع در نارسایی قلب/کلیه |
متوسط |
9 |
سیر |
Garlic |
Allium sativum |
آلیسین، ترکیبات گوگردی |
اثر ضدباکتری گسترده |
600–1200mg عصاره استاندارد |
با احتیاط |
افزایش خطر خونریزی |
متوسط |
10 |
ختمی |
Marshmallow |
Althaea officinalis |
موسیلاژ پلیساکاریدی |
محافظ مخاط مثانه، تسکین علائم |
5g خیسانده سرد 2–3×روز |
قابل استفاده |
کاهش جذب داروهای خوراکی |
حمایتی |
11 |
دیمانوز |
D-Mannose |
- |
قند مانوز |
مهار اتصال فیمبریه نوع 1 |
1.5–2g هر 3–4 ساعت (حاد) |
0.5–1g دوبار |
نفخ، اسهال خفیف |
قوی |
12 |
گلدنسیل / ختم ذهبی / خوک طلایی |
Goldenseal |
Hydrastis canadensis |
بربرین |
ضدباکتری مستقیم |
300–500mg عصاره 2–3×روز |
ممنوع |
منع بارداری، تداخل دارویی |
متوسط |
در منابع پزشکی، اندام ادراری انسان به دو بخش بالایی و پایینی بخشبندی شده است. قسمت بالایی شامل کلیه و حالب بوده و قسمت پایین شامل مثانه و پیشآبراه میباشد که گاهی این بخشها توسط میکروبها دچار عفونت خفیف تا حاد میشوند.
در درمان سیستیت حاد بدون عارضه (UTI) عفونت مثانه چهار گیاه زغال اخته، انگور خرس، گلدنسیل و زرشک از نظر مکانیسم اثر، سطح شواهد و کاربرد بالینی متفاوتاند. بنابراین تفکیک دقیق آنها با توجه به شرایط بیمار ضروری است.
انگور خرس — Arctostaphylos uva-ursi
بخش دارویی: برگ و میوه
ترکیبات کلیدی: آربوتین → تبدیل به هیدروکینون در ادرار قلیایی
مکانیسم اثر
اثر ضدعفونیکننده مستقیم در مجاری ادراری
مهار رشد باکتریها در ادرار
جایگاه درمانی
مناسب در فاز حاد یا خفیف سیستیت
مصرف کوتاهمدت توصیه میشود
دوز متداول بزرگسال
400–800 mg عصاره استاندارد 2–3 بار در روز
حداکثر 5–7 روز مصرف
مزایا
اثر آنتیسپتیک مستقیم
شروع اثر سریعتر نسبت به زغال اخته
محدودیتها / هشدار
مصرف طولانی ممنوع (خطر سمیت هیدروکینون)
منع مصرف در بارداری، شیردهی و کودکان
نیاز به pH ادرار نسبتاً قلیایی برای اثربخشی بهتر
زغال اخته — Vaccinium macrocarpon
بخش دارویی: میوه
ترکیبات کلیدی: پروآنتوسیانیدین نوع A (PAC-A)، آنتوسیانینها
مکانیسم اثر
مهار چسبندگی باکتری E. coli به اپیتلیوم مجاری ادراری (اثر ضدچسبندگی، نه آنتیبیوتیکی)
کاهش عود عفونت
جایگاه درمانی
مناسب برای پیشگیری از عود
در فاز حاد جایگزین آنتیبیوتیک نیست
دوز متداول بزرگسال
عصاره استاندارد حاوی 36 mg PAC-A روزانه
240–300 ml آب کرنبری خالص 1–2 بار در روز
مزایا
ایمن در مصرف طولانیمدت
قابل استفاده در زنان با عود مکرر
محدودیتها / هشدار
اثربخشی متوسط و وابسته به استانداردسازی PAC
احتمال تداخل با وارفارین
مصرف زیاد → ناراحتی گوارشی
گلدنسیل — Hydrastis canadensis
نامهای فارسی رایج: خوک طلایی، ختم ذهبی
بخش دارویی: ریشه و ریزوم
ترکیبات کلیدی: آلکالوئیدهای ایزوکینولینی مخصوصا بربرین، هیدراستین، کانادین
مکانیسم اثر
ضدباکتری : بربرین رشد باکتریهای گرممنفی از جمله E. coli را مهار میکند.
مهار چسبندگی : کاهش اتصال باکتری به اپیتلیوم
اثر ضدالتهابی مخاطی: مهار مسیرهای التهابی (مانند NF-κB)
نکته: بر خلاف انگور خرس، مکانیسم وابسته به قلیایی بودن ادرار نیست.
جایگاه درمانی
کمکدرمان در سیستیت خفیف تا متوسط.
جایگزین آنتیبیوتیک در موارد علامتدار شدید یا تبدار نیست.
دوز متداول بزرگسال
عصاره خشک استاندارد (معمولاً معادل 0.5–1 گرم ریشه خشک) 2–3 بار در روز
فرآورده استانداردشده بر مبنای بربرین (طبق برچسب محصول، اغلب 400–500 mg، دو بار در روز)
مدت مصرف: کوتاهمدت (معمولاً تا 7–10 روز) مگر با نظر متخصص.
مزایا
طیف ضدمیکروبی وسیعتر نسبت به زغال اخته
اثر ضدالتهاب مخاطی
همافزایی با سایر گیاهان حاوی بربرین
محدودیتها و هشدارها
تداخل دارویی قابلتوجه: مهار CYP3A4 و P-gp : احتمال افزایش سطح داروهایی مانند سیکلوسپورین، برخی استاتینها، بنزودیازپینها و…
منع مصرف در بارداری و شیردهی (خطر تحریک رحم و اثر بر نوزاد).
مصرف طولانیمدت توصیه نمیشود.
در دوز بالا → تهوع، یبوست یا تحریک گوارشی.
زرشک — Berberis vulgaris
بخش دارویی: ریشه و پوست ساقه (بیشترین بربرین)
ترکیبات کلیدی: بربرین
مکانیسم اثر
مهار رشد طیف وسیعی از باکتریها
اثر ضدالتهابی
مهار چسبندگی باکتری مثانه
جایگاه درمانی
شواهد بالینی مستقیم در UTI محدودتر از دو گیاه دیگر
بیشتر بعنوان درمان سیستمیک ضدالتهاب
دوز متداول بزرگسال
500 mg عصاره استاندارد حاوی بربرین، 2–3 بار در روز
(طبق فرآورده تجاری)
مزایا
اثر آنتیمیکروبیال وسیع
کمک به کاهش التهاب
محدودیتها / هشدار
احتمال تداخل دارویی (CYP450، سیکلوسپورین، متفورمین و…)
منع مصرف در بارداری
در دوز بالا → مشکلات گوارشی
ساشه پودر سولوستون
بهبود عفونت مجاری ادراری و کمک به عملکرد بهتر مثانه : حاوی عصاره گیاه انگور خرس (Bearberry)
مشاوره با کارشناس داروخانه درباره «سولوستون» دینه
جدول تداخلات عصاره گیاهان دارویی در عفونت مثانه
گیاه |
تداخل دارویی |
مکانیسم تداخل |
شدت |
کرنبری |
داروهای ضد انعقاد یا لخته شدن خون مثل وارفارین |
مهار CYP2C9 → افزایش INR |
مهم |
بیربری |
دیورتیکها |
افزایش اثر مدر |
متوسط |
بیربری |
داروهای هپاتوتوکسیک |
افزایش بار کبدی |
مهم |
دیمانوز |
انسولین |
احتمال تغییر قند خون |
خفیف |
دم اسب |
دیگوکسین |
کاهش پتاسیم → افزایش سمیت |
مهم |
دم اسب |
دیورتیکها |
افزایش دفع الکترولیت |
متوسط |
جعفری |
ضدانعقادها |
افزایش خطر خونریزی |
متوسط |
سیر |
وارفارین، آسپرین، کلوپیدوگرل |
مهار تجمع پلاکتی |
مهم |
سیر |
ساکویناویر |
کاهش سطح دارو |
مهم |
زرشک / گلدنسیل |
سیکلوسپورین |
مهار CYP3A4 |
مهم |
زرشک / گلدنسیل |
ماکرولیدها |
تداخل متابولیک |
متوسط |
ختمی |
هر داروی خوراکی |
کاهش جذب در مصرف همزمان |
خفیف |
پروتکل گیاه درمانی عفونت مثانه بر اساس جنس و سن
فرض شرایط بیماری: سیستیت حاد بدون عارضه، بدون تب و بدون درگیری حاد کلیه
۱- عفونت مثانه زنان بالغ (سیستیت حاد بدون عارضه) Acute Uncomplicated Cystitis
مرحله: علائم خفیف و تمایل به درمان حمایتی در 24 تا 48 ساعت اول
| مرحله درمان | اقدام |
|---|---|
| 1 | افزایش مصرف مایعات (2–2.5 لیتر/روز) |
| 2 | دیمانوز 2 گرم هر 4 ساعت در 48 ساعت اول |
| 3 | کرنبری (36mg PAC روزانه) |
| 4 | در صورت سوزش شدید: ختمی یا کاکل ذرت برای تسکین مخاط |
اگر طی 24–48 ساعت بهبود نداشت:
→ شروع آنتیبیوتیک
۲- عفونت مثانه زنان با UTI (Urinary Tract Infection: عفونت دستگاه ادراری) مکرر (≥3 بار در سال)
| پروتکل پیشگیری |
|---|
| دیمانوز 1–2 گرم روزانه |
| کرنبری استاندارد روزانه |
| بررسی عوامل خطر (رابطه جنسی، دیافراگم، یائسگی) |
| در یائسگی: استروژن موضعی واژینال |
مدت پیشگیری یا درمان: 3–6 ماه
۳- عفونت مثانه زنان حامله
درمان با داروهای گیاهی محدود است و حتما باید پزشک بیمار را بررسی کند.
| توصیه |
|---|
| کرنبری یا زغال اخته با صلاحدید پزشک |
| دی مانوز با صلاحدید پزشک |
| بیربری، بربرین، جعفری، بوچو → ممنوع |
| کشت ادرار ضروری |
| آنتیبیوتیک ایمن بارداری طبق نظر پزشک |
۴- عفونت مثانه مردان بالغ
UTI در مردان غالباً «پیچیده» محسوب میشود و نیازمند نظارت پزشک متخصص میباشد.
| رویکرد درمانی |
|---|
| ارزیابی پروستات |
| کشت ادرار |
| مصرف آنتیبیوتیک تحت نظر پزشک الویت اول درمانی |
| داروی گیاهی بعنوان کمک درمان(کرنبری + دیمانوز) |
در عفونت حاد مثانه مردان، درمان گیاهی بهتنهایی توصیه نمیشود.
۵- عفونت مثانه سالمندان
| الویت درمانی |
|---|
| بررسی احتباس ادراری |
| احتیاط در مصرف دماسب و دیورتیکهای گیاهی |
| خطر کمآبی بدن |
6- عفونت مثانه در کودکان
| سن کودک | رویکرد |
|---|---|
| اطفال کوچکتر از ۵ سال | ارزیابی پزشکی فوری |
| اطفال بزرگتر از ۶ سال در عفونت خفیف | کرنبری + دیمانوز کوتاهمدت |
| تب یا درد پهلو | ارجاع فوری |
الویت درمان عفونت مثانه در کودکان تحت نظر پزشک میباشد.
مصرف عصاره گیاهان بیربری و بربرین در کودکان کم سن توصیه نمیشود.
جدول مقایسه داروی گیاهی با آنتیبیوتیکها در عفونت مثانه
کمیتهای مقایسه |
گرانول سولوستون دینه (Phyllanthus niruri) |
آنتیبیوتیکهای رایج UTI (مانند Nitrofurantoin / Ciprofloxacin) |
ماهیت درمان |
گیاهی – درمان کمکی (Adjunct therapy) |
درمان خط اول برای عفونت شدید باکتریایی |
مکانیسم اصلی |
مدر، ضدالتهاب، مهار تجمع کریستال، اثر ضدباکتری خفیف |
کشتن مستقیم باکتری یا مهار سنتز DNA / دیواره سلولی |
سرعت اثر در UTI حاد |
بلند مدت و حمایتی |
سریع و قطعی |
موارد مصرف مناسب |
عفونت خفیف، عودکننده، همراه با سنگهای ادراری |
سیستیت حاد، پیلونفریت، UTI علامتدار |
ریسک مقاومت دارویی |
ندارد |
بالا (در مصرف بیرویه) |
عوارض شایع |
ناراحتی خفیف گوارشی در برخی افراد |
تهوع، اسهال، واکنش آلرژیک، مقاومت میکروبی |
UTI = Urinary Tract Infection: عفونت دستگاه ادراری
بر اساس راهنماهای بالینی بینالمللی و منابع فارسی، در عفونت مثانه علامتدار (acute uncomplicated cystitis) درمان استاندارد، دوره مصرف کوتاه مدت آنتیبیوتیک است و تأخیر اجرای آن توصیه نمیشود مخصوصا هنگام وجود علائم واضح و پر شدت (سوزش، تکرر، فوریت ادرار)؛ در بارداری، تب، درد پهلو یا بیماریهای زمینهای، مصرف آنتیبیوتیک ضروری است (راهنماهای Infectious Diseases Society of America و European Association of Urology)
طبق گفته Mayo Clinic، مصرف آنتیبیوتیک در درمان عفونت دستگاه ادراری زمانی ضرورت دارد که بیمار در شرایط حاد عفونتی بوده و همه علائم آزاردهنده (مانند سوزش، تکرر ادرار یا تب) را داشته باشد یا در گروههای پرخطر (مانند حاملگی، نقص ایمنی یا جراحی ادراری برنامهریزیشده) قرار گیرد. اما در موارد خفیف تا متوسط یا مزمن و برای پیشگیری از عود، اقداماتی مانند نوشیدن آب فراوان همراه داروهای گیاهی توصیه میشود (NIH). همچنین پزشکان مکملهای طبیعی مانند عصاره زغالاخته و انگور خرس را بعنوان کمک درمان پیشنهاد میکنند. مصرف مکملهای گیاهی ضدعفونت مثانه تحت درمان کمکی همزمان با دوره آنتیبیوتیک یا پس از اتمام آن (برای پیشگیری از عود) نیز توصیه شده است ولی نباید جایگزین درمان استاندارد آنتیبیوتیکی در عفونت حاد شوند.
جدول آنتیبیوتیک برای عفونت مثانه (Acute Cystitis) در سیستیت علامتدار شدید
داروها بر اساس دستورالعمل Infectious Diseases Society of America و European Association of Urology فهرست شدهاند. انتخاب درمان فقط توسط پزشک پس از کشت ادرار، معیار مقاومت منطقهای و وضعیت بیمار امکانپذیر است.
گروه سنی / جنس
نام فارسی دارو
نام انگلیسی
توضیح کاربرد بالینی
زن بالغ
نیتروفورانتوئین
Nitrofurantoin
5 روز درمان
زن بالغ
فسفومایسین ترومتامول
Fosfomycin trometamol
تک دوز
زن بالغ
تریمتوپریم/سولفامتوکسازول
TMP-SMX (Co-trimoxazole)
در صورت حساس بودن میکروب
مرد بالغ
سیپروفلوکساسین
Ciprofloxacin
در صورت UTI پیچیدهتر
مرد بالغ
لووفلوکساسین
Levofloxacin
دوره 5–7 روز یا بیشتر
مرد بالغ
تریمتوپریم/سولفامتوکسازول
TMP-SMX
بر اساس آنتیبیوگرام
زن حامله
نیتروفورانتوئین*
Nitrofurantoin
اجتناب در اواخر بارداری
زن حامله
سفالکسین
Cephalexin
ایمنتر در بارداری
زن حامله
آموکسیسیلین/کلاوولانات
Amoxicillin-clavulanate
بر اساس کشت
کودک
سفیکسیم
Cefixime
شربت خوراکی
کودک
سفالکسین
Cephalexin
دوز بر اساس وزن
کودک
آموکسیسیلین/کلاوولانات
Amoxicillin-clavulanate
طبق نظر پزشک
در عفونت مثانه ساده در زنان فاقد دوره حاملگی، طبق راهنمای Infectious Diseases Society of America و European Association of Urology؛ داروهای نیتروفورانتوئین، فسفومایسین و TMP-SMX (در صورت حساس بودن میکروب) در خط اول درمان توسط پزشک تجویز میگردد.
منظور از «خط اول» (First-line therapy) در جدول این است که آن دارو طبق راهنماهای بالینی، اولین انتخاب توصیهشده برای شروع درمان در یک بیمار با شرایط مشخص (مثلاً زن بالغ با سیستیت ساده و بدون عارضه) محسوب میشود. اگر بیمار به داروی خط اول حساسیت داشته باشد یا الگوی مقاومت بالا بوده یا شرایط بالینی خاصی وجود داشته باشد؛ پزشک به سراغ داروهای خط دوم یا جایگزین (Alternative therapy) میرود.
19 دیدگاه دربارهٔ «برای عفونت مثانه چه داروی گیاهی بخوریم؟»
من عفونت مثانه دارم متوجه شدم چه داروهایی مصرف کنم ولی رژیم غذایی مناسب در طول دوره درمان چطور خواهد بود و چه چیزهایی را نباید بخوریم
در مدت ابتلا به عفونت ادراری از خوردن مواد غذایی زیر پرهیز کنید:
– قهوه
– نوشابههای قندی گازدار
– الکل
– سیگار، قلیان
– غذاهای تند
– غذاهای چرب
– شیرینکنندههای مصنوعی
– آبمرکبات اسیدی (در برخی افراد تحریککننده است)
سلام
برای درمان خانگی عفونت مثانه چه خوراکی و نوشیدنیهایی مفیدن ؟
الویت اول درمان خانگی التهاب مثانه مصرف مایعات ساده است
✔ آب ساده
افزایش حجم ادرار به کاهش بار میکروبی کمک میکند (۲–۳ لیتر در روز در صورت نداشتن محدودیت پزشکی).
✔ آب جو
مدر ملایم و آرامکننده مخاط ادراری
✔ آب زغال اخته
مدر و حاوی پروآنتوسیانیدینها (PACs)
کاهش چسبندگی E. coli به دیواره مثانه
بیشتر نقش پیشگیری دارد تا درمان فعال
آبمیوه بدون قند افزوده توصیه میشود.
✔ آب زغالاخته و بلوبری
خویشاوندان کرنبری و دارای ترکیبات پلیفنولی مشابه (اثر حمایتی خفیف).
✔ هندوانه
مدر طبیعی ملایم → افزایش شستوشوی مجاری ادراری.
✔ دمکرده دماسبی
اثر مدر ملایم و کمک به افزایش حجم ادرار ولی مصرف طولانیمدت توصیه نمیشود.
✔ دمکرده کاکل ذرت
اثر ضدالتهاب خفیف و مدر ملایم – مرسوم در طب سنتی و ایمن در مصرف کوتاهمدت
✔ دمکرده گزنه
مدر و ضدالتهاب خفیف – ولی در افراد با فشار خون پایین یا مصرف داروهای ادرارآور احتیاط شود.
✔ چای سبز
حاوی کاتچینهای آنتیاکسیدان – اثر ضدباکتری خفیف در مطالعات آزمایشگاهی – مصرف زیاد بعلت کافئین آن شاید مثانه را تحریک کند.
✔ سیر تازه یا ترجیحا قرص سیر (گارلیک)
دارای آلیسین با اثر ضدباکتری و بعنوان مکمل غذایی مفید است.
✔ ماست پروبیوتیک
کمک به تعادل فلور طبیعی واژن و نقش پیشگیری دارد.
اکثر عفونتهای مثانه باکتریایی هستند.
گیاهان مدر فقط به افزایش شستوشوی مکانیکی مجاری کمک میکنند.
درمان خانگی جایگزین درمان آنتیبیوتیکی توسط پزشک در عفونت شدید نیست.
در صورت بدتر شدن علائم، باید درمان دارویی شروع شود.
نشانه و علائم عفونت مثانه در زنان و مردان چیست؟
علائم اصلی عفونت مثانه در هر دو جنس زن و مرد مشابه است:
– سوزش ادرار
– تکرر ادرار
– فوریت ادرار
– درد زیر شکم
اما در مردان یکسری موارد مشخص دارد:
– درد پرینه ( ناحیه بین مقعد و اندام تناسلی)
– علائم درگیری پروستات
– تب (اگر عفونت بالا رفته باشد)
دورود بر شما – میشه شیوع ابتلا به عفونت مثانه به توجه به سن یا طول عمر را توضیح بدین
سلام
تفاوت عفونت مثانه در سنین مختلف و جنسیت
کودکان
در سال اول زندگی، در پسران (بهویژه ختنهنشدهها) کمی شایعتر است.
بعد از سن ۱ سالگی، در دختران شایعتر میشود.
بانوان سنین باروری
در زنان شایعتر است ولی روند درمان معمولا ساده است برعکس در مردان فرآیند درمانی پیجیده تر میباشد.
سالمندان
در مردان سالمند به دلیل بزرگی پروستات، شیوع افزایش مییابد و فاصله بین دو جنس کمتر میشود.
✅ عفونت مثانه در زنان چندین برابر شایعتر از مردان است.
✅ در زنان معمولاً ساده و محدود به مثانه است.
✅ در مردان اغلب نشانه یک مشکل زمینهای بوده و پیچیده محسوب میشود.
✅ بعد از ۶۰ سالگی، تفاوت شیوع کمتر میشود.
عفونت مثانه در زنان و مردان چه تفاوتهایی دارد و در کدام جنسیت شایعتر است؟
شیوع عفونت مثانه در زنان و مردان
عفونت مثانه (Cystitis) مرسومترین نوع عفونت ادراری است و بهطور واضح در زنان شایعتر از مردان است. معمولا در زنان عفونت مثانه از نوع ساده (خفیف) است یعنی با داروی گیاهی یا مصرف کوتاه مدت آنتی بیوتیک درمان میشود.
اما عفونت مثانه در مردان معمولا پیچیده (مزمن تا حاد) در نظر گرفته میشود زیرا مجرای ادراری طولانیتر است (پس عفونت خودبهخودی کمتر رخ میدهد) و اغلب یک مشکل زمینهای وجود دارد مثل: بزرگی پروستات – انسداد ادراری – سنگ مثانه – سوند ادراری و دیابت – بنابراین در مردان معمولاً بررسیهای تکمیلی (مثل سونوگرافی یا آزمایش کامل ادرار) توصیه میشود.
بر اساس دادههای اپیدمیولوژیک معتبر: حدود ۵۰ تا ۶۰٪ زنان در طول عمر خود حداقل یک بار دچار عفونت ادراری میشوند.
در مردان جوان سالم، بروز این عفونت بسیار کمتر است.
نسبت شیوع در سنین باروری تقریباً ۸ برابر بیشتر در زنان نسبت به مردان است.
چرا در زنان شایعتر است؟
تفاوت اصلی، آناتومی دستگاه ادراری است:
1️⃣ طول مجرای ادراری
در زنان: حدود ۳–۴ سانتیمتر
در مردان: حدود ۱۸–۲۰ سانتیمتر
کوتاه بودن مجرای ادرار در زنان باعث میشود باکتریها (بهویژه E. coli) سریعتر به مثانه برسند.
2️⃣ نزدیکی مجرا به مقعد
در زنان فاصله بین مجرای ادرار و مقعد کم است، بنابراین انتقال باکتریهای رودهای آسانتر اتفاق میافتد.
3️⃣ فعالیت جنسی
در زنان، رابطه جنسی یکی از عوامل مهم انتقال باکتری به مجرای ادرار است.
4️⃣ تغییرات هورمونی
پس از یائسگی، کاهش استروژن باعث تغییر فلور طبیعی واژن و افزایش خطر عفونت میشود.
یک داروی خوب گیاهی برای درمان عفونت توامان کلیه و مثانه بفرمایید لطفا
ساشه پودر سولوستون داروسازی دینه از معروفترین محصولات برای درمان سنگ کلیه و انسداد یا عفونت مجاری اداری در زنان و مردان هست که در داروخانه های سراسر کشور فروخته میشود. لطفا درباره این محصول با پزشک خود مشورت نمایید. از لینک بالای صفحه میتوانید به مشاوره تلفنی یا خرید اینترنتی این محصول دسترسی داشته باشید.
سلام
علائم عفونت خفیف تا حاد مثانه چیه
عفونت مثانه بر اساس علت و مدت علائم به انواع مختلفی تقسیم میشود:
عفونت حاد مثانه: التهاب با شروع ناگهانی که معمولاً ناشی از عفونت باکتریایی (بهویژه E. coli) است. علائم شامل درد و سوزش هنگام ادرار و تکرر ادرار ناگهانی است. این نوع عفونت با مصرف آنتیبیوتیک بسرعت بهبود مییابد.
عفونت مزمن مثانه: التهاب طولانیمدت یا مکرر مثانه است. بعبارت دیگر، علائم بیماری مدت زیادی ادامه مییابند یا پس از درمان عود میکنند. این حالت بخاطر عفونتهای مکرر، ضایعات دیواره مثانه یا عوامل زمینهای (مثل مشکلات ساختمانی سیستم ادراری) ایجاد خواهد شد.
سیستیت بینابینی (التهاب بینابینی مثانه): نوعی التهاب مزمن مثانه است که در آن هیچ عفونت باکتریایی آشکاری وجود ندارد. مثانه بسیار حساس و تحریکپذیر میشود و فرد دچار درد لگنی، تکرر شدید ادرار و سوزش مزمن میشود. علت سیستیت بینابینی مشخص نیست و درمان آن دشوار است.
سیستیت پرتویی: التهاب مثانه ناشی از پرتودرمانی ناحیه لگن (مثلاً درمان سرطان پروستات، روده بزرگ یا تخمدان) است. پرتوهای درمانی بتدریج باعث آسیب و التهاب در پوشش مثانه میشوند که شاید علائم تکرر ادرار و حتی خونریزی ادراری ایجاد کند.
سیستیت ناشی از دارو: برخی داروها باعث تحریک و التهاب مثانه میگردند. مثال مهم آن داروهای شیمی درمانی مانند سیکلوفسفامید است که متابولیت سمی (اکرولین) تولید و در ادرار باقیمانده به دیواره مثانه آسیب میرساند. در این حالت معمولا خونریزی ادراری و درد شدید هم شروع میشود.
عفونت قارچی مثانه: عفونت با قارچ (معمولاً گونههای Candida) در مثانه رخ میدهد. این حالت معمولاً در بیمارانی دیده میشود که سوند ادراری طولانیمدت دارند یا ضعف سیستم ایمنی دارند (مثلاً بیماران دیابتی یا بیماران پس از مصرف آنتیبیوتیک قوی). علائم شبیه عفونت باکتریایی است، اما درمان با داروهای ضدقارچ انجام خواهد شد.
عفونت ویروسی مثانه: نادرترین نوع است و معمولاً در افراد با ضعف سیستم ایمنی (مثل پیوند عضو یا شیمیدرمانی) رخ میدهد. ویروسهایی مانند BK پلیوما یا آدنوویروس باعث التهاب و حتی خونریزی مثانه (سیستیت خونریزیدهنده) میشوند. در افراد سالم و عادی، عفونت ویروسی مثانه ندرتا دیده میشود.
چه میکروبهایی باعث عفونت مثانه میشوند ؟ آیا فقط مربوط به باکتریهاست یا ویروسها هم میتوانند مثانه را عفونی کنن؟
باکتریها: مهمترین و شایعترین علت سیستیت مثانه، باکتریها هستند : اغلب همان باکتری E. coli که در روده زندگی میکند، از طریق مجرای ادراری به مثانه حمله و آنجا عفونی خواهد شد. سایر باکتریها نیز گاهی عامل عفونت میشوند.
ویروسها: ویروسها بندرت مثانه را مبتلا میکنند و معمولاً در فرد سالم و بدون ضعف ایمنی، هیچ نوع عفونتی ایجاد نمیکنند. با این حال در بیماران سرکوبشده (مثلاً پیوندی عضو)، ویروسهای BK و آدنوویروس باعث سیستیت شده و علائم شدید (مانند خونریزی) ایجاد خواهند کرد.
قارچها: قارچ نوع کاندیدا (مخصوصاً C. albicans) مثانه را آلوده مینماید. این عفونت غالباً در افرادی با سوند ادراری طولانی یا سیستم ایمنی ضعیف دیده میشود.
عوامل غیرعفونی: مواد یا تحریکات محیطی که مثانه را درگیر میکنند، میتوانند باعث التهاب آن شوند : از جمله پرتودرمانی لگن (رادیاسیون) که به بافت مثانه آسیب میزند، داروهایی که در بدن تجزیه میشوند و از طریق ادرار دفع میگردند (مثلاً برخی داروهای شیمیدرمانی)، تماس طولانی با مواد شیمیایی (مانند صابونهای معطر یا ژلهای اسپرمکش) و وجود جسم خارجی مانند سوند ادراری. این عوامل التهاب مثانه را بدون وجود عفونت میکروبی بوجود میآورند.
سلام
آیا انگور خرس و زرشک از یک گونه اند؟ چون اسم انگلیسی آنها شبیه همن
ابتدا نام علمی این دو گیاه را مشخص میکنیم تا اشتباهات رایج در نامهای انگلیسی رخ ندهد:
گیاه نام علمی نام انگلیسی رایج
انگور خرس Arctostaphylos uva-ursi Bearberry
زرشک Berberis vulgaris Barberry
تفاوتها:
خانواده گیاهی
انگور خرس: Ericaceae (خانواده اِریکه)
زرشک: Berberidaceae (خانواده بربریاسه)
ظاهر و زیستگاه
انگور خرس: بوته کوتاه، برگ همیشهسبز، میوه قرمز کوچک، معمولاً در مناطق سرد و خاک شنی رشد میکند.
زرشک: درختچه خاردار، برگهای سبز و خزانکننده، میوههای قرمز کشیده یا گرد، در مناطق معتدل و نیمهخشک رشد میکند.
مصارف دارویی
انگور خرس: درمان عفونتهای ادراری (حاوی آربوتین).
زرشک: کاهش تب، مشکلات کبدی، پایین آوردن قند خون (حاوی برسبرین).
تشابهها:
هر دو گیاه میوه قرمز رنگ کوچک دارند و در طب سنتی و داروسازی مورد استفادهاند.
هر دو در انگلیسی به نامی با “berry” ختم میشوند:
Bearberry = انگور خرس
Barberry = زرشک